Matura międzynarodowa otwiera przyszłemu studentowi wiele drzwi. Na czym dokładnie polega? Czy matura międzynarodowa jest trudna? Czy trudno jest zdać egzamin IB? Jak zdawać maturę międzynarodową? Kto może zdawać maturę międzynarodową i jakie wymagania trzeba spełnić?
Co to jest matura międzynarodowa
Matura międzynarodowa, czyli International Baccalaureate (IB), to międzynarodowy program edukacyjny zakończony egzaminem uznawanym przez uczelnie na całym świecie. Uczniowie mogą realizować program w jednym z trzech języków IB: angielskim, francuskim lub hiszpańskim. W Polsce szkoły prowadzą go najczęściej w języku angielskim. Program kładzie duży nacisk na samodzielne myślenie, analizę, pisanie esejów oraz łączenie wiedzy z różnych dziedzin. Uczniowie wybierają przedmioty na poziomie podstawowym i rozszerzonym. Oprócz egzaminów końcowych przygotowują także pracę badawczą Extended Essay oraz realizują program aktywności społecznej i twórczej CAS. Dyplom IB jest ceniony podczas rekrutacji na zagraniczne uniwersytety i często ułatwia aplikację na prestiżowe kierunki studiów.
Matura międzynarodowa – co daje
Matura międzynarodowa (IB) umożliwia aplikowanie na uczelnie na całym świecie na podstawie jednego, rozpoznawalnego dyplomu. Szczególnie cenią ją uniwersytety w Wielkiej Brytanii, Holandii, USA, Kanadzie czy krajach skandynawskich. Wysokie wyniki mogą zwiększyć szanse na przyjęcie na prestiżowe kierunki. Program rozwija także umiejętności kluczowe podczas studiów. Należą do nich krytyczne myślenie, analiza źródeł, pisanie esejów akademickich, prowadzenie badań oraz dobra organizacja pracy.
IB daje również większą elastyczność w wyborze przedmiotów i pozwala dopasować profil nauki do planów zawodowych. Można na przykład wybrać biologię i chemię przed studiami medycznymi albo matematykę i fizykę przed kierunkami technicznymi. W niektórych krajach, szczególnie w USA i Kanadzie, bardzo wysokie wyniki z przedmiotów na poziomie HL mogą dawać kredyty akademickie. Oznacza to możliwość zaliczenia części przedmiotów na pierwszym roku studiów. Decyzję w tej sprawie zawsze podejmuje konkretna uczelnia.
Jak zdawać maturę międzynarodową? Program IB
Aby zdawać maturę międzynarodową (International Baccalaureate – IB), trzeba najpierw uczyć się w liceum posiadającym autoryzację do prowadzenia IB Diploma Programme. Program trwa dwa lata, zwykle w przedostatniej i ostatniej klasie. W tym czasie uczeń realizuje sześć wybranych przedmiotów: trzy na poziomie rozszerzonym Higher Level i trzy na poziomie podstawowym Standard Level. Oprócz tego musi zaliczyć trzy obowiązkowe elementy programu. Są to praca badawcza Extended Essay, zajęcia z teorii wiedzy Theory of Knowledge oraz aktywności w ramach CAS, czyli Creativity, Activity, Service.
Egzaminy końcowe odbywają się w dwóch sesjach rocznie, w maju i listopadzie. W Polsce zdecydowana większość szkół korzysta z sesji majowej. Uczniowie mogą również poprawiać wyniki podczas jednej z kolejnych sesji egzaminacyjnych. Egzaminy mają formę pisemną, a w przypadku niektórych przedmiotów także ustną. Z każdego przedmiotu można otrzymać ocenę od 1 do 7 punktów. Maksymalny łączny wynik wynosi 45 punktów. Aby otrzymać dyplom, trzeba zdobyć co najmniej 24 punkty i spełnić dodatkowe kryteria IB. Należą do nich między innymi minimalna liczba punktów z przedmiotów HL, brak oceny 1 oraz brak oceny E z Extended Essay lub Theory of Knowledge. Konieczne jest także ukończenie programu CAS.
IB przedmioty do wyboru
W programie matury międzynarodowej (IB Diploma Programme) uczeń wybiera 6 przedmiotów z sześciu grup tematycznych, po jednym z każdej grupy (z możliwością zastąpienia jednego przedmiotu dodatkowym z innej grupy, najczęściej kosztem sztuki). Trzy przedmioty realizuje się na poziomie rozszerzonym (Higher Level – HL), a trzy na poziomie podstawowym (Standard Level – SL).
Grupy przedmiotów w IB:
- Studies in Language and Literature ( matura międzynarodowa język polski)
Language A: Literature, Language A: Language and Literature (w Polsce często język polski) - Language Acquisition (język obcy)
English B, English A, Spanish, French, German (różne poziomy zaawansowania) - Individuals and Societies (nauki społeczne)
historia, geografia, ekonomia, psychologia, global politics, business management - Sciences (nauki przyrodnicze)
biologia, chemia, fizyka, computer science oraz environmental systems and societies (przedmiot interdyscyplinarny łączący elementy nauk przyrodniczych i społecznych) - Mathematics (matematyka)
Mathematics: Analysis and Approaches (bardziej teoretyczna)
Mathematics: Applications and Interpretation (bardziej praktyczna) - The Arts (sztuka)
visual arts, music, theatre
(zamiast przedmiotu artystycznego można wybrać dodatkowy przedmiot z grup 1– 4)
Wybór przedmiotów często zależy od planów studiów – np. na medycynę potrzebne będą biologia i chemia HL, a na kierunki techniczne matematyka i fizyka HL.
Kto może zdawać maturę międzynarodową?
Jak już wspominaliśmy wyżej, maturę międzynarodową (IB) może zdawać uczeń uczęszczający do szkoły z autoryzacją International Baccalaureate. Szkoła musi mieć uprawnienia do prowadzenia programu Diploma Programme. Do egzaminu nie można przystąpić eksternistycznie ani zapisać się na niego samodzielnie. Warunkiem jest realizowanie dwuletniego programu IB w akredytowanym liceum.
Program jest przeznaczony głównie dla uczniów klas przedostatnich i maturalnych. Kandydaci powinni dobrze radzić sobie z nauką w języku obcym, najczęściej angielskim. Muszą być też gotowi na intensywną pracę projektową i egzaminacyjną. Maturę IB mogą zdawać zarówno uczniowie polscy, jak i cudzoziemcy. Warunkiem jest spełnienie wymagań rekrutacyjnych danej szkoły.
Czy matura międzynarodowa jest trudna?
Matura międzynarodowa (IB) jest powszechnie uważana za wymagającą. Jej poziom trudności zależy jednak od predyspozycji ucznia i wybranych przedmiotów. Program kładzie duży nacisk na samodzielne myślenie, analizę, argumentację oraz pisanie esejów. Dlatego może być trudniejszy dla osób przyzwyczajonych do nauki pamięciowej.
IB wymaga także dobrej organizacji czasu. Oprócz egzaminów końcowych uczniowie przygotowują prace badawcze, realizują projekty i uczestniczą w obowiązkowych aktywnościach programu. Z drugiej strony wiele osób uważa, że IB dobrze przygotowuje do studiów, szczególnie zagranicznych. Program uczy pracy projektowej, samodzielności i krytycznego myślenia.
Dla uczniów ambitnych, systematycznych i dobrze znających język angielski matura międzynarodowa jest dużym wyzwaniem. Przy odpowiednim przygotowaniu jest jednak jak najbardziej do zdania.
Matura międzynarodowa – gdzie można zdawać
Maturę IB można zdawać wyłącznie w szkołach posiadających autoryzację International Baccalaureate. Dlatego trzeba wybrać liceum, które prowadzi program IB Diploma Programme. Takie oddziały działają m.in. w Warszawie, Krakowie, Gdańsku, Wrocławiu i Poznaniu. Przykładem są III LO im. gen. Sowińskiego i 33 LO Dwujęzyczne w Warszawie, V LO im. Witkowskiego w Krakowie oraz III LO w Gdańsku. Program prowadzą także LO nr XIV we Wrocławiu i II LO w Poznaniu.
Program IB realizują zarówno szkoły publiczne, jak i prywatne. Rekrutacja często obejmuje egzamin z języka angielskiego oraz rozmowę kwalifikacyjną. Przy wyborze szkoły warto sprawdzić dostępne zestawienia wyników publikowane przez portale edukacyjne. Pomocna może być także średnia liczba punktów uzyskiwanych przez absolwentów danej placówki. Trzeba jednak pamiętać, że organizacja IB nie publikuje oficjalnych rankingów szkół.
Matura międzynarodowa po zwykłym liceum – czy jest możliwa
Nie, matura międzynarodowa (IB) po zwykłym liceum nie jest możliwa, jeśli uczeń nie realizował wcześniej dwuletniego programu IB w szkole posiadającej autoryzację International Baccalaureate. Egzaminu IB nie można zdawać eksternistycznie ani zapisać się na niego samodzielnie. Warunkiem przystąpienia jest ukończenie programu Diploma Programme, który obejmuje konkretne przedmioty, prace wewnętrzne (Internal Assessments), Extended Essay oraz program CAS. Jeśli ktoś ukończył zwykłe liceum i zdał polską maturę, nie ma możliwości przystąpienia do matury IB bez ponownej nauki w szkole oferującej ten program. Alternatywą może być aplikowanie na studia zagraniczne na podstawie polskiej matury albo podjęcie nauki w zagranicznym systemie edukacji.
Matura międzynarodowa dla dorosłych
Matura międzynarodowa dla dorosłych w praktyce jest bardzo trudno dostępna, ponieważ program IB Diploma Programme przeznaczony jest głównie dla uczniów w wieku 16–19 lat i realizowany wyłącznie w autoryzowanych szkołach średnich. Nie można przystąpić do egzaminu IB eksternistycznie ani zapisać się wyłącznie na same egzaminy bez ukończenia dwuletniego programu, który obejmuje zajęcia przedmiotowe, prace wewnętrzne, Extended Essay oraz obowiązkowy komponent CAS.
Osoba dorosła mogłaby teoretycznie realizować IB tylko wtedy, gdyby została przyjęta do szkoły prowadzącej ten program i spełniła jej wymagania, co w praktyce zdarza się bardzo rzadko. Dlatego dla dorosłych planujących studia zagraniczne alternatywą są zwykle inne kwalifikacje, np. polska matura, A-levels, egzaminy SAT/ACT (w zależności od kraju) albo studia pomostowe (foundation year).
Ile kosztuje matura międzynarodowa?
Koszt przystąpienia do matury międzynarodowej (IB) zależy od szkoły, ponieważ program realizowany jest głównie w placówkach niepublicznych, które samodzielnie ustalają wysokość czesnego i dodatkowych opłat. Sam egzamin wiąże się również z opłatami pobieranymi przez organizację International Baccalaureate za rejestrację oraz wybrane przedmioty egzaminacyjne.
W praktyce całkowity koszt ukończenia programu IB może wynosić od kilku do nawet kilkunastu tysięcy złotych rocznie, w zależności od szkoły. W szkołach publicznych prowadzących program IB uczniowie najczęściej nie ponoszą kosztów nauki, jednak mogą obowiązywać opłaty związane z egzaminem lub materiałami dydaktycznymi. Przed rozpoczęciem nauki warto sprawdzić szczegółowy cennik wybranej szkoły oraz zakres opłat związanych z realizacją programu.
Najczęściej zadawane pytania
Czy matura międzynarodowa jest uznawana w Polsce?
Tak. Dyplom International Baccalaureate (IB) jest uznawany w Polsce i umożliwia udział w rekrutacji na uczelnie wyższe na takich samych zasadach jak inne świadectwa uprawniające do podjęcia studiów.
Czy matura międzynarodowa jest uznawana za granicą?
Tak. Matura międzynarodowa należy do najbardziej rozpoznawalnych kwalifikacji na świecie i jest honorowana przez tysiące uczelni w Europie, Ameryce Północnej, Australii oraz wielu innych krajach.
Czy matura międzynarodowa jest trudniejsza od polskiej matury?
Program IB jest powszechnie uznawany za bardziej wymagający ze względu na dużą liczbę projektów, prac pisemnych oraz nacisk na samodzielną naukę i analizę. Poziom trudności zależy jednak od wybranych przedmiotów i indywidualnych predyspozycji ucznia.
Czy po zwykłym liceum można zdawać maturę międzynarodową?
Nie. Aby przystąpić do egzaminu IB, trzeba ukończyć dwuletni program International Baccalaureate Diploma Programme realizowany w szkole posiadającej odpowiednią autoryzację.
Czy matura międzynarodowa jest prowadzona po angielsku?
Najczęściej tak. W Polsce większość szkół realizuje program IB w języku angielskim, choć organizacja International Baccalaureate dopuszcza również prowadzenie programu w języku francuskim lub hiszpańskim.
Ile punktów można zdobyć na maturze międzynarodowej?
Maksymalnie można uzyskać 45 punktów. Na wynik składają się oceny z sześciu przedmiotów oraz dodatkowe punkty przyznawane za Extended Essay i Theory of Knowledge.
Matura międzynarodowa – podsumowanie
Matura międzynarodowa (IB) to wymagający, ale bardzo ceniony program edukacyjny, który otwiera drogę na uczelnie w Polsce i za granicą. Przed wyborem warto dokładnie poznać jego zasady, wymagania oraz możliwości, jakie daje absolwentom. Dobrze zaplanowane przygotowanie pozwala zwiększyć szanse na uzyskanie wysokiego wyniku i ułatwia rekrutację na wymarzone studia.
